दत्त बावनी

(Marathi Shlok + Hindi Meaning + English Translation)

🕉️ श्लोक १

Marathi:

जय योगीश्वर दत्त दयाळ ।
तूंच एक जगती प्रतिपाळ ॥१॥

Hindi Meaning:

हे योगीश्वर दयाळु दत्त, आप ही सम्पूर्ण जगत के रक्षक और पालनकर्ता हैं।

English Meaning:

O compassionate Lord Datta, you alone are the protector and sustainer of the world.

🕉️ श्लोक २

Marathi:

अत्र्यनुसये करूनि निमित्त ।
प्रगटसि जगतास्तव निश्चित ॥२॥

Hindi Meaning:

अत्री ऋषि आणि अनसूया यांच्या तपश्चर्येमुळे आपण निश्चितपणे या जगात अवतरलेले आहात।

English Meaning:

You incarnated in this world through the devotion and penance of Sage Atri and Anusuya.

🕉️ श्लोक ३

Marathi:

ब्रह्माऽच्युतशंकर अवतार ।
शरणांगतासि तूं आधार ॥३॥

Hindi Meaning:

आप ब्रह्मा, विष्णु आणि शंकर यांचे संयुक्त अवतार आहात; शरण आलेल्यांचे आपण आधार आहात।

English Meaning:

You are the combined incarnation of Brahma, Vishnu, and Shiva, and you protect all who surrender to you.

🕉️ श्लोक ४

Marathi:

अंतर्यामी ब्रह्यस्वरूप ।
बाह्य गुरु नररूप सुरूप ॥४॥

Hindi Meaning:

आप अंतःकरणातील ब्रह्मस्वरूप आहात आणि बाहेरून मानव रूपातील गुरु स्वरूप आहात।

English Meaning:

You are the inner divine consciousness and outwardly manifest as the perfect human Guru.

🕉️ श्लोक ५

Marathi:

काखिं अन्नपूर्णा झोळी ।
शांति कमंडलु करकमळी ॥५॥

Hindi Meaning:

आपल्या बांधणीमध्ये अन्नपूर्णेची झोळी आहे आणि हातात शांतीचे कमंडल घेऊन आपण उभे आहात।

English Meaning:

You carry the bowl of Annapurna at your side and hold the sacred vessel of peace in your hands.

🕉️ श्लोक ६

Marathi:

कुठें षड्भुजा कोठें चार ।
अनंत बाहू तूं निर्धार ॥६॥

Hindi Meaning:

कधी आपण सहा भुजांनी, कधी चार भुजांनी, तर कधी अनंत हातांनी प्रकट होता—आप ही अनंत स्वरूपधारी।

English Meaning:

At times you appear with six arms, sometimes with four, and at times with countless arms—your forms are infinite.

🕉️ श्लोक ७

Marathi:

आलो चरणी बाळ अजाण ।
दिगंबरा, उठ जाई प्राण ॥७॥

Hindi Meaning:

हे दिगंबर दत्त, एक अज्ञानी बालक तुमच्या चरणी आला आहे; तुम्ही उठून त्याच्या जीवनाला आधार द्या।

English Meaning:

O Digambara Datta, an innocent child (devotee) comes to your feet—please rise and bless his life.

🕉️ श्लोक ८

Marathi:

ऐकुनि अर्जुन-भक्ती-साद ।
प्रसन्न झाला तूं साक्षात् ॥८॥

Hindi Meaning:

अर्जुनाच्या भक्तिपूर्ण हाकेला ऐकून आपण प्रत्यक्ष प्रसन्न झाला होता।

English Meaning:

Hearing Arjuna’s sincere call of devotion, you manifested and blessed him.

🕉️ श्लोक ९

Marathi:

दिधली ऋद्धी सिद्धी अपार ।
अंती मोक्ष महापद सार ॥९॥

Hindi Meaning:

आपण असीम ऋद्धी-सिद्धी प्रदान करता आणि शेवटी मोक्षाचे सर्वोच्च पद देता।

English Meaning:

You bestow immense spiritual powers and ultimately grant the supreme state of liberation (moksha).

🕉️ श्लोक १०

Marathi:

केला कां तूं आज विलंब?
तुजविण मजला ना आलंब ॥१०॥

Hindi Meaning:

हे प्रभू, आज उशीर का करता? तुमच्या शिवाय मला दुसरा कोणताही आधार नाही।

English Meaning:

O Lord, why delay today? I have no support except you alone.

🔶 श्लोक ११

विष्णुशर्म द्विज तारुनिया ।
श्राद्धिं जेंविला प्रेममया ॥ ११॥

हिंदी अर्थ:

विष्णुशर्म नामक द्विज की तरुण पत्नी ने प्रेमपूर्वक आपको श्राद्ध में भोजन कराया।

English Meaning:

The young wife of the Brahmin Vishnusharma lovingly offered you food during the Shraddha ceremony.

🔶 श्लोक १२

जंभे देवा त्रासविले ।
कृपामृते त्वां हांसविलें ॥ १२॥

हिंदी अर्थ:

जब देवता आपके भय से कांप उठे, तब आपने अपनी कृपा से उन्हें हँसाया और शांत किया।

English Meaning:

When the gods trembled in fear, you comforted them with your grace and restored their peace.

🔶 श्लोक १३

पसरी माया दितिसुत मूर्त ।
इंद्रा करवी वधिला तूर्त? ॥ १३॥

हिंदी अर्थ:

दितीपुत्र (असुर) ने मायाजाल फैलाया, तो क्या आपने तुरंत इंद्र को उसकी रक्षा हेतु सहायता नहीं की?

English Meaning:

When the demon son of Diti spread illusion, didn’t you immediately help Indra to defeat him?

🔶 श्लोक १४

ऐसी लीला जी जी शर्व ।
केली, वर्णिल कैसी सर्व? ॥ १४॥

हिंदी अर्थ:

हे शर्वरूप दत्त, आपने इतनी लीला की हैं कि सबका वर्णन कर पाना असंभव है।

English Meaning:

O Lord, you have performed countless divine acts; it is impossible to describe them all.

🔶 श्लोक १५

घेई आयु सुतार्थी नाम ।
केला त्यातें तूं निष्काम ॥ १५॥

हिंदी अर्थ:

संतान की इच्छा से जो आपकी शरण में आया, आपने उसे निष्काम भाव से आयु और पुत्र प्रदान किया।

English Meaning:

Whoever sought a child from you received long life and offspring through your selfless grace.

🔶 श्लोक १६

बोधियले यदु परशुराम ।
साध्य देव प्रह्लाद अकाम ॥ १६॥

हिंदी अर्थ:

आपने यदु और परशुराम को ज्ञान दिया, और प्रह्लाद जैसे निष्काम भक्त को भी सिद्धि प्रदान की।

English Meaning:

You enlightened sages like Yadu and Parashurama, and blessed selfless devotees like Prahlada.

🔶 श्लोक १७

ऐसी ही तव कृपा अगाध ।
कां न ऐकसी माझी साद ॥ १७॥

हिंदी अर्थ:

आपकी कृपा इतनी अगाध है, फिर मेरी पुकार आप क्यों नहीं सुनते?

English Meaning:

Your grace is unfathomable, then why do you not hear my humble call?

🔶 श्लोक १८

धांव अनंता, पाहि न अंत ।
न करी मध्येच शिशुचा अंत ॥ १८॥

हिंदी अर्थ:

हे अनंता! दौड़कर आओ, मेरे दुःख का अंत करो, और बीच मार्ग में इस बालक भक्त का नाश न होने दो।

English Meaning:

O Infinite One, come running and end my suffering; do not let your child-devotee perish midway.

🔶 श्लोक १९

पाहुनि द्विजपत्नीकृत स्नेह ।
झाला सुत तूं निःसंदेह ॥ १९॥

हिंदी अर्थ:

द्विज पत्नी के स्नेह को देखकर, आपने स्वयं पुत्ररूप धारण किया — यह निःसंदेह सत्य है।

English Meaning:

Seeing the affection of the Brahmin woman, you yourself became her son—truly and undoubtedly.

🔶 श्लोक २०

स्मर्तृगामी कलितार कृपाळ ।
जडमुढ रजका तारी दयाळ ॥ २०॥

हिंदी अर्थ:

आप स्मरण करने वालों के पास तुरंत पहुँचते हैं। आपने एक मूर्ख धुलाई करने वाले (रजक) भी दया कर तार दिया।

English Meaning:

You swiftly come to those who remember you. Even a simple washerman was saved by your boundless compassion.

🔶 श्लोक २१

पोटशुळी द्विज तारियला ।
ब्राह्यणश्रेष्ठी उद्धरिला ॥ २१॥

हिंदी अर्थ:

आपने पेटदुखी से पीड़ित ब्राह्मण को बचाया और ब्राह्मणश्रेष्ठ को भी अपने अनुग्रह से उन्नत किया।

English Meaning:

You saved the Brahmin suffering from stomach pain and uplifted the noble Brahmin with your grace.

🔶 श्लोक २२

सहाय कां ना दे अजरा? ।
प्रसन्न नयने देख जरा ॥ २२॥

हिंदी अर्थ:

हे अजरामर प्रभु! क्या आप सहायता नहीं देंगे? कृपया अपनी प्रसन्न दृष्टि मेरी ओर करें।

English Meaning:

O Eternal Lord, will you not help? Please look upon me with your gracious, smiling eyes.

🔶 श्लोक २३

वृक्ष शुष्क तूं पल्लविला ।
उदास मजविषयी झाला ॥ २३॥

हिंदी अर्थ:

आपने सूखे वृक्ष को भी फिर से पल्लवित किया, परंतु लगता है कि मेरे विषय में आप उदास हो गए हैं।

English Meaning:

You revived even a dried tree with new leaves, yet it seems you have become indifferent toward me.

🔶 श्लोक २४

वंध्या स्त्रीची सुत-स्वप्नें ।
फळली झाली गृहरत्नें ॥ २४॥

हिंदी अर्थ:

जो स्त्री बांझ थी, उसके पुत्र-स्वप्न आपके कृपाशक्ती से पूरे हुए और घर में संतान रूपी रत्न प्राप्त हुआ।

English Meaning:

A barren woman’s dream of having a child was fulfilled by your grace, and she received the jewel of motherhood.

🔶 श्लोक २५

निरसुनि विप्रतनूचे कोड ।
पुरवी त्याच्या मनिचें कोड ॥ २५॥

हिंदी अर्थ:

आपने ब्राह्मण के शरीर का कुष्ठ रोग दूर किया और उसके मन की इच्छा भी पूर्ण की।

English Meaning:

You removed the leprosy afflicting the Brahmin and fulfilled the deepest desires of his heart.

🔶 श्लोक २६

दोहविली वंध्या महिषी ।
ब्राह्मण दारिद्र्या हरिसी ॥ २६॥

हिंदी अर्थ:

आपने एक बांझ गाय को भी दूध देने योग्य बनाया और ब्राह्मण का गरीबी का कष्ट दूर किया।

English Meaning:

You enabled a barren cow to give milk and relieved a Brahmin from the suffering of poverty.

🔶 श्लोक २७

घेवडा भक्षुनि प्रसन्न-क्षेम ।
दिधला सुवर्ण घट सप्रेम ॥ २७॥

हिंदी अर्थ:

केवल घेवडा (फल/डाळी) खाकर भी आप प्रसन्न हुए और प्रेमपूर्वक स्वर्ण का कलश प्रदान किया।

English Meaning:

Pleased by the humble offering of beans, you lovingly bestowed a golden pot upon the devotee.

🔶 श्लोक २८

ब्राह्मण स्त्रीचा मृत भ्रतार ।
केला सजीव, तूं आधार ॥ २८॥

हिंदी अर्थ:

ब्राह्मण स्त्री के मृत पति को आपने पुनः जीवित किया — आप ही उसका एकमात्र आधार रहे।

English Meaning:

You revived the dead husband of a Brahmin woman; you were her only divine refuge.

🔶 श्लोक २९

पिशाच्च पीडा केली दूर ।
विप्रपुत्र उठवीला शूर ॥ २९॥

हिंदी अर्थ:

आपने पिशाच (भूत) द्वारा की गई पीड़ा दूर की और ब्राह्मण के पुत्र को निर्भय और बलशाली बनाया।

English Meaning:

You dispelled demonic afflictions and made the Brahmin’s son fearless and vigorous.

🔶 श्लोक ३०

अंत्यज हस्तें विप्रमदास ।
हरुनी रक्षिले त्रिविक्रमास ॥ ३०॥

हिंदी अर्थ:

एक अंत्यज (निम्न जाति) के हाथों आपने ब्राह्मण की पत्नी को बचाया और त्रिविक्रम (विष्णु) की रक्षा की।

English Meaning:

Through an outcaste, you rescued the Brahmin’s wife and protected Lord Trivikrama.

🌼 श्लोक ३१

Marathi:

तंतुक भक्ता क्षणांत एक । दर्शन दिधले शैलीं नेक ॥३१॥

Hindi Meaning:

अत्यंत तल्लीन भक्तांना क्षणभरात तू अनेक सुंदर रूपांमध्ये दर्शन देतो.

English Meaning:

To deeply devoted devotees, you grant instant divine visions in many beautiful forms.

🌼 श्लोक ३२

Marathi:

एकत्र वेळी अष्टस्वरूप । झाला अससी, पुन्हां अरूप ॥३२॥

Hindi Meaning:

एकाच वेळी तू आठ स्वरूपांत प्रकट होतोस आणि पुन्हा निर्विकार, निराकार होतोस.

English Meaning:

At the same moment you manifest in eight forms, and then again become formless.

🌼 श्लोक ३३

Marathi:

तोषविले निज भक्त सुजात । दाखवुनि प्रचिती साक्षात ॥३३॥

Hindi Meaning:

तू आपल्या श्रेष्ठ भक्तांना प्रसन्न करतोस आणि त्यांना प्रत्यक्ष अनुभव देतोस.

English Meaning:

You delight your noble devotees and grant them direct spiritual experience.

🌼 श्लोक ३४

Marathi:

हरला यवननृपाचा कोड । समता ममता तुजला गोड ॥३४॥

Hindi Meaning:

तू यवन राजा का अहंकार तोडला; तुझे समत्व आणि करुणा अद्वितीय आहेत.

English Meaning:

You destroyed the arrogance of the foreign king; your compassion and equality are supreme.

🌼 श्लोक ३५

Marathi:

राम-कन्हैया रूपधरा । केल्या लीला दिगंबरा! ॥३५॥

Hindi Meaning:

तू राम और कृष्ण के रूप धारण कर दिव्य लीला करतोस।

English Meaning:

You assume the forms of Rama and Krishna and perform divine pastimes.

🌼 श्लोक ३६

Marathi:

शिला तारिल्या, गणिका, व्याध । पशुपक्षी तुज देती साद ॥३६॥

Hindi Meaning:

तू पत्थर, गणिका, शिकारी—सबको मुक्त करता है; जानवर-पक्षी भी तुझे पुकारते हैं।

English Meaning:

You liberated stones, courtesans, hunters; even animals and birds call upon you.

🌼 श्लोक ३७

Marathi:

अधमा तारक तव शुभ नाम । गाता किती न होती काम ॥३७॥

Hindi Meaning:

तेरा शुभ नाम गाने से अधम भी तार जाते हैं; इसे जपने में कोई कठिनाई नहीं।

English Meaning:

Your holy name uplifts even the lowliest; chanting it is effortless yet powerful.

🌼 श्लोक ३८

Marathi:

आधि-व्याधि-उपाधि-गर्व । टळती भावें भजतां सर्व ॥३८॥

Hindi Meaning:

शुभ भावना से तेरा भजन करने पर मानसिक, शारीरिक दुःख और अहंकार दूर हो जाते हैं।

English Meaning:

By worshipping you with devotion, all ailments, troubles, and ego disappear.

🌼 श्लोक ३९

Marathi:

मूठ मंत्र नच लागे जाण । पावे नर स्मरणे निर्वाण ॥३९॥

Hindi Meaning:

कोई विशेष मंत्र की आवश्यकता नहीं—सिर्फ तेरा स्मरण ही मोक्ष देता है।

English Meaning:

No complex mantra is needed; mere remembrance of you grants liberation.

🌼 श्लोक ४०

Marathi:

डाकिण, शाकिण, महिषासूर । भूतें, पिशाच्चें, झिंद, असूर ॥४०॥

Hindi Meaning:

डाकिनी–शाकिनी, महिषासुर, भूत–पिशाच—सब तुझ्या सामर्थ्याने दूर भागतात.

English Meaning:

Evil spirits, demons, and dark forces flee before your divine power.

🌼 श्लोक ४१

Marathi:

पळती मुष्टी आवळुनी । धून-प्रार्थना-परिसोनी ॥४१॥

Hindi Meaning:

संकटे, अडचणी आणि दुष्ट शक्ती प्रार्थना, धूप आणि भावपूर्ण आरतीने दूर पळतात.

English Meaning:

Troubles and negative forces flee when sincere prayer, incense, and devotion are offered.

🌼 श्लोक ४२

Marathi:

करुनि धूप गाइल नेमें । दत्तवावनी जो प्रेमें ॥४२॥

Hindi Meaning:

जो प्रेमाने धूप करीत दत्त बावनीचे नियमित गायन करतो, त्याला महान पुण्य मिळते.

English Meaning:

One who lovingly sings the Datta Bavani daily with incense attains great merit.

🌼 श्लोक ४३

Marathi:

साधे त्याला इह परलोक । मनी तयाच्या उरे न शोक ॥४३॥

Hindi Meaning:

जो दत्ताची भक्ती करतो त्याचा इहलोक आणि परलोक दोन्ही सुधरतात; त्याच्या मनात दुःख राहत नाही.

English Meaning:

Devotees of Datta prosper in this world and the next; sorrow leaves their hearts.

🌼 श्लोक ४४

Marathi:

राहिल सिद्धी दासीपरी । दैन्य आपदा पळत दुरी ॥४४॥

Hindi Meaning:

दत्त भक्ताच्या सेवेत सिद्धी दासीप्रमाणे उभी राहते; दारिद्र्य आणि संकटे दूर पळतात.

English Meaning:

Success serves Datta’s devotee like a maid; poverty and troubles vanish.

🌼 श्लोक ४५

Marathi:

नेमे बावन गुरुवारी । प्रेमे बावन पाठ करी ॥४५॥

Hindi Meaning:

जो प्रत्येक गुरुवारी प्रेमाने बावनीचा पाठ करतो, त्याला अपार कृपा प्राप्त होते.

English Meaning:

He who recites the Bavani lovingly every Thursday receives abundant grace.

🌼 श्लोक ४६

Marathi:

यथावकाशे स्मरी सुधी । यम ना दंडे त्यास कधी ॥४६॥

Hindi Meaning:

जो वेळोवेळी दत्ताचे स्मरण करतो, त्याला यमाचा दंड लागत नाही.

English Meaning:

Those who remember Datta now and then are never punished by Yama.

🌼 श्लोक ४७

Marathi:

अनेक रूपी हाच अभंग । भजतां नडे न मायारंग ॥४७॥

Hindi Meaning:

दत्त अनेक रूपांत प्रकट होतो; त्याच्या भक्तांना मायेचा प्रभाव लागत नाही.

English Meaning:

Datta manifests in many forms; his devotees are unaffected by worldly illusions.

🌼 श्लोक ४८

Marathi:

सहस्र नामें वेष अनेक । दत्त दिगंबर अंती एक ॥४८॥

Hindi Meaning:

सहस्र नावं, अनेक रूपे असली तरी शेवटी दत्त दिगंबर एकच आहे.

English Meaning:

Though he has a thousand names and many forms, Datta Digambara is ultimately one.

🌼 श्लोक ४९

Marathi:

वंदन तुजला वारंवार । वेद श्वास हें तव निर्धार ॥४९॥

Hindi Meaning:

तुला वारंवार वंदन; वेद म्हणजे तुझा श्वास, असा निर्धार आहे.

English Meaning:

Salutations to you again and again; the Vedas themselves are said to be your breath.

🌼 श्लोक ५०

Marathi:

थकला वर्णन करतां शेष । कोण रंक मी बहुकृत वेष ॥५०॥

Hindi Meaning:

शेषनागही तुझे वर्णन करताना थकतो; मग मी साधा मनुष्य तुझे महिमेचे वर्णन कसे करू?

English Meaning:

Even Shesha tires describing your glory—how can an ordinary being like me do it?

🌼 श्लोक ५०

(तुम्ही दिलेल्या क्रमात पुढील दोन श्लोक शेवटचे)

🌼 श्लोक ५१

Marathi:

अनुभवतृप्तीचे उद्गार । ऐकुनी हंसता खाइल मार ॥५१॥

Hindi Meaning:

भक्ताच्या अनुभवाने भरलेल्या शब्दांवर देव आनंदाने हसतो आणि आशीर्वाद देतो.

English Meaning:

Hearing the devotee’s heartfelt words, the Lord smiles and blesses him.

🌼 श्लोक ५२

Marathi:

तपसी तत्त्वमसी हा देव । बोला जयजय श्री गुरुदेव ॥५२॥

Hindi Meaning:

हे देव! तू “तत्त्वमसी” — परम तत्व आहेस; जय जय श्री गुरुदेव!

English Meaning:

O Lord, you are the Supreme Truth—Tat Tvam Asi; glory to Shri Gurudev!

🙏 ॥ अवधूत चिंतन श्री गुरुदेव दत्त ॥